काठमाडौँ । नेपाली कांग्रेसले आसन्न निर्वाचनका लागि समानुपातिक निर्वाचन प्रणालीबाट उम्मेदवार हुन यसअघि प्रतिनिधिसभामा समानुपातिक सांसद बनिसकेका नेताहरूलाई रोक्ने नीति लिएको छ। पार्टीले आफ्नो विधानको व्यवस्थालाई कार्यान्वयन गर्दै दोहोर्याएर समानुपातिक सांसद बन्न नपाउने मापदण्ड लागू गरेको हो।
२०७९ मा विघटित प्रतिनिधिसभा सदस्य र प्रदेशसभा सदस्यमा समानुपातिकतर्फ निर्वाचित व्यक्तिको नाम फेरि समानुपातिकतर्फ सिफारिस नगर्न कांग्रेसले निर्वाचन क्षेत्रीय कार्यसमितिलाई स्पष्ट परिपत्र गरिसकेको छ।
के हो मापदण्ड?
कांग्रेस विधानको धारा ३३ (२) मा रहेको दोहोर्याएर समानुपातिक सांसद हुन नपाउने व्यवस्थालाई कार्यान्वयनमा ल्याइएको हो।
-
समानुपातिकमा रोक: २०७९ मा समानुपातिक सांसद बनेका व्यक्तिले अब फेरि सोही प्रणालीबाट उम्मेदवार बन्न पाउने छैनन्।
-
प्रत्यक्षमा बाटो खुला: तर, यसअघि समानुपातिकबाट सांसद बनेका नेताहरू प्रत्यक्ष निर्वाचन प्रणालीमा भने उम्मेदवार हुन पाउनेछन्।
कांग्रेस केन्द्रीय कार्यालयका मुख्य सचिव कृष्ण पौडेलका अनुसार उम्मेदवार छनोटको मापदण्डमा कुनै द्विविधा नहोस् भनेर १५ मंसिरमै सन्दर्भ सामग्रीसहित परिपत्र गरिएको थियो।
को–को नपर्ने भए समानुपातिक उम्मेदवार?
२०७९ को निर्वाचनमा कांग्रेसबाट ३२ जना समानुपातिक सांसद बनेका थिए (३ पुरुष र २९ महिला)।
पुरुषतर्फ: सहमहामन्त्री जीवन परियार, प्रवक्ता प्रकाशशरण महत र पूर्वउपसभापति विमलेन्द्र निधि।
महिलातर्फ (उदाहरणका लागि): आरजु राणा देउवा, मञ्जु खाण, अम्बिका बस्नेत, ईश्वरी न्यौपाने, सरिता प्रसार्इं, प्रतिमा गौतम, मैना कार्की, नागिना यादव, मुक्तकुमारी यादव, चन्दा चौधरी, संगीता मण्डल, निनुकुमारी कर्ण, रूपा विक, सीता मिजार, आशा विक, कल्पना चौधरी, बिनाकुमारी थनेत, जावेदा खातुन, कान्तिका सेजुवाल, रमा कोइराला पौडेल, मनोरमा शेरचन, कुसम थापामगर, माया राई, सपना राजभण्डारी, सुशीला थिङ, सीताकुमारी राना, लीलादेवी बोखिम र सरस्वती बजिमय।
-
दबाब बढ्ने संकेत: यसरी समानुपातिकको बाटो बन्द भएपछि धेरैजसो केन्द्रीय कार्यसमिति सदस्यसमेत रहेका महिला नेतृहरूले अब प्रत्यक्षतर्फको उम्मेदवारीका लागि नेतृत्वलाई दबाब दिने सम्भावना बढेको छ। उनीहरू सुरक्षित निर्वाचन क्षेत्रको खोजीमा लागेको पार्टीका एक पदाधिकारीले जानकारी दिए।
प्रदेशसभाका लागि पनि कडाइ
कांग्रेसले प्रदेशसभा सदस्य निर्वाचन, २०७९ को समानुपातिकको बन्दसूचीमा नाम समावेश भएका व्यक्तिहरूलाई पनि फेरि सिफारिस नगर्न परिपत्र गरेको छ। बन्दसूचीमा नाम रहेकाले त्यहाँबाट नाम नहटाएसम्म उम्मेदवार हुन पाउने छैनन्।
उम्मेदवार सिफारिसको कार्यतालिका
पार्टीले यसपटक मनोनयनको मुखमा मात्र उम्मेदवार छान्ने प्रवृत्ति अन्त्य गर्ने भन्दै समयमै उम्मेदवारको नाम माग गरेको छ।
-
क्षेत्रबाट सिफारिस: २३ मंसिरभित्र
-
जिल्लाबाट प्रदेशमा: २५ मंसिरभित्र
-
प्रदेशबाट केन्द्रमा: २७ मंसिरभित्र
समानुपातिकतर्फका उम्मेदवारको अन्तिम सूची आगामी १८ र १९ पुसमा निर्वाचन आयोगमा बुझाउनुपर्नेछ। प्रत्यक्षतर्फको उम्मेदवारी मनोनयन गर्ने कार्यतालिका ६ माघका लागि तोकिएको छ।
महामन्त्रीद्वयको असन्तुष्टि
कांग्रेसले प्रत्यक्षतर्फका उम्मेदवार छनोट प्रक्रियालाई समेत अहिले नै अघि बढाउन परिपत्र गरेपछि महामन्त्रीद्वय गगन थापा र विश्वप्रकाश शर्माले असन्तुष्टि जनाएका छन्। महामन्त्री थापानिकट केन्द्रीय सदस्यका अनुसार थापाको जोड आगामी महाधिवेशनपछि चुनिने नयाँ नेतृत्वले प्रत्यक्षतर्फको उम्मेदवार छनोट गर्न पाउनुपर्छ भन्ने रहेको छ।
By
By
